ДIахо фу ду вай?

Укх деношка дукха дийцад, цига даь-йишас етташ, Iетташ лелаяьча Iаиша яхача йиIигах лаьца. Из гIулакх нахал далар дика хилар а цахилар а дийцад дукхачар. Из мара кхы дувцаш хIама доацаш ха яьккхар Фейсбуке а, инстаграмме а, телеграмме а, цул совгIа ерригача паччахьалкхен телевиденешка а. Бакъда, хаттар даьшха даьннадац, мишта даьннадац аьлча, цу тайпара гIулакх хьанийсдала йиш йолаш да моллагIча дийнахьа, моллагIча метте. ДIатахкача тахан а долаш хургда уж, амма вай шевар наха хьалхашка дика хила гIерт. Нах жожагIата бахар кхераш да вай, воаша жожагIата дахар кхерац.

Из цаI мара, кхы цу тайпара ийрча гIулакх вай мехка нийс ца делча санна корзагIбаьнна хьувз нах. Фу бахьан долаш айдаьд из, яхаш. Цар яхар а кхетаду аз. Бакъдар аьлча, шийна сагота мел йоацачо дийцад из. Дагарде велча дукха да цу тайпара хатараш, вошас йиша йийна а, воI наьнах лета а, сесага мар цIагIара эккхаваь а, ший мар а волаш яхаш йола кхалсаг из вIалла воацаш мо едда кхычунга маьре яха а, дезало даьна нанна йийтта а. ГIалгIашта юкъе геттара во а, ийрча а, сий доацаш а лоархIаш гIулакхаш да аз хIанз Iохьоахадаьраш, деций? Амма долаш да уж, хила а хиннад. Хьагучох дIахо адам дахача хана хург а да. ХIана аьлча, адамаш дерригаш а хила ма дезара эзди дац, нах шоайла къизабаьннаб, шоашта эшар ца эшар фуд хац.
Вайна дезе а ца дезе а тахан гIалгIашта юкъе болаш ба, чубаха цIа доацаш биса шоай гаргарча наха цхьа бахьан Iалашо еш лелаш нах. Дезало етташ, Iетташ е царца бала боацаш тайса бита боккхий нах а болаш ба. Хьалха цу тайпара нах хиннабац оал вай. Бакъдац из, хиннаб уж, амма царга гаргара нах хьожаш хиннаб, наха дIахайча шоашта доккха эхь тIадар кхераш. Цу хана ишта хиннаб наьха кхетам, лерхIамаш кхы тайпара хиннад наьха. ХIанз уж лерхIамаш наха лорадиц, сагота бац, мехко а дунено а фуннагIа аларагI. Цудухьа шек а воацаш фуннагIа хьаду сага, гучаваьлча эхь ца хеташ оапаш а бувц. Из фуд, хьалха хиннаб яхаш вай бувца эздий гIалгIай, хIанз бисабац. Цхьан хана хиннабале а тахан боацаш ба уж нах, е дика е эзди а.
Хьалха нах кIезигагIа болча хана аттагIа хиннад уж мо дола гIулакхаш дIахьуладе. Цу хана хIаравар хIанз мо са цIа яхаш ца а вагIаш тайп, юрт, мохк яхаш ваьхав. Вай даьша яьхад «Дикача даь во тIехье кхийнай». Из бакъде а къоабалде а деза вай, тIагIолла кулг Iо а хьекхаш, дика да тхо яхаш вай даьгIадар аьнна доалаш дац.
Цхьаболчар йоах, шийна иззал чIоагIа етташ хилча хоам ца беш фу деш яьгIай из йиIиг? Цо фу дергда? Амма, юххьанца лерттIа хьехам дIабеннабаларе цо оарц даккха тарлора шийна еттайолайича. Укхаза бехк вайна ховш ма хиллара даьи наьнеи ба. Из мо дола хIама тIакхаьчача оарц даккха ховргдолаш шоай бер кхеде деза хIаране. Нана берах хила хьайзача денз, доладе дезаш да из деррига. ХIана аьлча пхоара йолча хана а ший бер лорадеш лела еза кхалсаг. ХIаьта бер хьадича а хьалкхийча а воаш цунна дIа фу Iомаду вайна дика ховргда.
Цхьаькхаш ба интернета оагIошка къовсабенна. ЦаIаш цхьаь дисача берашта а, ишта бисача боккхийча наха а чуIе цIа хьалде деза яхаш ба мехка, вожаш из гIалгIашта юкъе товш дац, меггане а мегаргдолаш гIулакх дац из яхаш ба. Из цIа хьалдича е хьал ца деш дитача гIулакх тоалуш даларе ма дика дар-кх. Деддом даь а, кхыдардаь а наьха вахара хьал аттача дерзаргдолаш хила деза гIулакх. Вайга хаьттача вай мехка бошта лаьрхIа, е цхьаь бисача боккхийча наха лаьрхIа цIа хьалдар эхь, амма эхь а ца хеташ бошта а боккхийча наха а Iазап лоаттаду вай. Цох кхета деза вай. Укхаза нийса гIа баккха беза.
Ший бер дунен чу даьлчахой, ший низ ма кхоачча, цунна эшар, дезар дIалуш ший оагIорахьара хIама ца эшийта гIерташ из кхедеш хила еза нана, цул чIоагIагIа да а хила веза иштта. Цар декхар да из лерттIа шоай бер хьалкхедар. Дукха да, бер хьадича кхоачашде дезаш хIамаш, дунен чу даьккхадар аьнна доалаш дац из, цун вахара уйла е еза эггара хьалха дас а нанас а. Тахан вай дукха теркал ца деш кIалдита латташ хIамаш да. Вай кхоане даькъала хургйолаш маьрша тIехье я вай кхее езар. Цул совгIа, вай декхар а да из, вай кхоачаш ца дой Дала вайгара дIа а дехаргдолаш. «ХIара вар Iу ва шох, хIаранега ший Iулах хоаттаргда», аьннад Даьла Элчас, даьлера салам моаршал хилда цунна.

Матенаькъан Илез

№ 103-104 (12238-239), шоатта, 13 июль, 2019 шу / суббота, 13 июля 2019 года

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *